De voorkant van dit nummer
is deze maand gemaakt door kunstenaar René Brouns (45).
Al meer dan zes jaar verlevendigt hij het Nijmeegse straatbeeld met zijn beschilderde krantenpagina's. Verspreid door de stad plakt hij die op telkens weer op plaatsen waar je zoiets niet gauw verwacht. Voor zijn afbeeldingen laat hij zich inspireren door berichten of foto's die hij tegenkomt op willekeurige krantenpagina's. De blauwgrijze tinten die hij hanteert, zijn inmiddels zijn handelsmerk.

> Waar in de stad is de Stadskrant altijd gratis op te halen?

Reageren kan op het forum, maar ook via [email protected]; reacties op de site kunnen naar de webmaster (zie colofon voor postadres van de Stadskrant).

 
<< terug

Verrassende klanken op festival wereldmuziek

18e Music Meeting zoekt het experiment

door Daan Stevens

De Music Meeting afficheert zich niet zonder trots als 'grenzeloos muziekfestijn voor avonturiers', dat 'parels uit de onderstroom vist' voor wie nieuwsgierig is naar nieuwe geluiden, van ver of van dichtbij. Wel, die opzet is geslaagd. Er waren verrassende en vernieuwende acts te horen, die doorgaans goed ontvangen werden door het publiek.

TubaTuba!: Bargeron (r) en Godard: verovert Nijmegen. foto: Rob Mols
Een van de aardige aspecten van de Music Meeting is dat je er ongewone geluiden hoort. Soms brengen de muzikanten hier onbekende instrumenten te voorschijn. Op andere momenten zorgen ongebruikelijke combinaties van wel bekende instrumenten voor verrassingen. Dat laatste was het geval bij TubaTuba!, dat het festival op vrijdag opende. Dit gezelschap, afkomstig uit de VS en Frankrijk, zette de opmerkelijke mix van twee tuba's, accordeon en drums op de planken. De sound was swingend en jazzy, met wisselingen in tempo en stemming, nu eens uitbundig, dan weer ingetogen, gelardeerd met opgewekte solo's. Dat gevoegd bij de verrassende melodielijnen en ongewone, complexe ritmes leverde een boeiend concert op. Gevraagd naar hoe deze onconventionele samenstelling totstandkwam, antwoordt tubaspeler Dave Bargeron: "Iemand hoorde mij en Michel Godard samen repeteren tijdens opnames in Keulen en kwam met het idee om een project met twee tuba's te doen. Dat zette ons aan het denken. We besloten een kleine band te formeren, met de twee tuba's, drums en een snaarinstrument. Bijna op hetzelfde moment kwamen we op de accordeon. Dus de bezetting was een idee van ons allebei."


Zonnige klanken

Optreden van Turcumstances
Turcumstances: virtuoze improvisaties op exotische instrumenten. foto: Rob Mols
Voor het derde jaar achtereen probeerde de Music Meeting met ¡Club mm...! een jong publiek aan zich te binden. Nadat dj mps Pilot het publiek in De Vereeniging had opgewarmd, mocht gevestigde festivalact Zuco 103 (Nederland/Duitsland/Brazilie) zijn energieke cocktail serveren van jazz, dance, afrobeat en meer. De zonnige klanken werden goed ontvangen door het publiek op de dansvloer. Dit jaar speelde Zuco 103 al op festivals als Dunya en Lowlands; de band maakte bovendien een tournee door de VS. Hoe verklaart zangeres Lilian Vieira het succes van de groep? "Als het succes is, is de verklaring dat het publiek openstaat voor nieuwe geluiden. Mensen reageren heel betrokken op onze muziek, ze dansen mee, er is zo'n intens contact!" Vieira denkt niet dat het huidige succes de artistieke vernieuwing van de groep remt. "Wij blijven zoeken naar wat nieuw is. Ik denk dat wij als bandleden elkaar nog heel lang kunnen inspireren. Elke keer spelen we de nummers alsof ze nieuw zijn. "De Music Meeting is voor Vieira meer dan zomaar een festival. " Ik heb goede herinneringen aan een optreden hier in 1994, toen ik speelde met een gelegenheidsformatie. Het is te gek om weer terug te komen, echt een soort thuiskomst."

Vuil en modder

Lilian Vieira (Zuco 103) brengt actie op de dansvloer. foto: Rob Mols
De Music Meeting heeft zich in de loop der tijd van twee naar drie dagen uitgebreid. De programmering voegde kerkconcerten toe, later ook het dance-gedeelte ¡Club mm...! en voor het nog jongere publiek zijn er tegenwoordig speciale kinderworkshops. Ondanks al deze ontwikkelingen ligt het zwaartepunt van het festival nog altijd op de zaterdagavond, als het publiek voor de soms lastige opgave staat een keuze te maken uit het prachtige aanbod in drie zalen van muziektempel De Vereeniging. De 18e editie van de Music Meeting vormde geen uitzondering op deze regel. Het gezelschap Béla Fleck & The Flecktones (VS) beet het spits af met aanstekelijke muziek, waarbij het draaide om banjospeler Fleck die met virtuoze solo's het publiek wist te boeien.
Opnieuw een oorspronkelijk geluid, want hoe vaak hoor je tegenwoordig een banjo? Fleck zelf over zijn muziek: "We brengen alle soorten muziek samen waarvan we houden. Er is jazz, bluegrass, reggae, rock, klassieke muziek, en zo zijn er nog veel meer invloeden. Ieder bandlid luistert weer naar andere muziek en brengt dat in de groep." Vernieuwing is belangrijk voor Fleck. "Ik ben sterk geïnspireerd door The Beatles, die bij elk nieuw album progressie maakten en iets nieuws lieten horen. Dat vond ik een mooi doel om na te streven." Als klein jongetje hoorde hij voor het eerst de banjo op tv. "Ik werd verliefd op het geluid, ik vond dat het mooiste wat er bestond. Ik hou van de snelheid en het aardse ervan, het doet echt denken aan vuil en modder. Voor mij is het daarom persoonlijker dan het geluid van de gitaar. Gaandeweg leerde ik muziek van Miles Davis en Charlie Parker spelen op de banjo. Vorig jaar heb ik een cd uitgebracht van klassieke muziek gespeeld op de banjo. Nu werken we aan een experimenteel album met allerlei trucs en geluidseffecten." Hoe vond Fleck dat zijn muziek ontvangen werd? "Heel goed, het duurde een paar nummers, maar toen was het publiek er helemaal bij."

Computers

Later op de drukbezochte zaterdagavond maakte gevierd saxofonist Manu Dibango (Kameroen) zijn opwachting samen met sterpianist Ray Lema (Congo). Beide muzikanten waren begin jaren '90 al eens te gast op de Music Meeting, maar speelden er nog nooit samen.
Wat het meest opviel was het gevoelvolle spel van Dibango. Hij leerde op zijn 24e saxofoon spelen. "Eerst speelde ik piano. Maar daar verdiende ik geen geld mee. Toen ben ik maar overgestapt op de saxofoon." Hij laat een schaterende lach horen. Wat is er veranderd sinds 1991, toen hij hier optrad? "Ik ben elf jaar ouder", zegt Dibango opgewekt. Dan: "Er waren nu jonge en oude mensen, daar hou ik van. Het is mooi om voor meerdere generaties te spelen." De saxofonist, geboren in 1934, leert nog elke dag dingen bij. "De muziek verandert om je heen. Toen ik begon te spelen, was de muziek akoestisch. Nu zijn er computers, dj's, elektronica. Als muzikant moet je dat gebruiken waar de mensen naar luisteren. Jazzmusici moesten aanvankelijk niets hebben van synthesizers en computers, maar zo stonden mensen eerst ook tegenover de saxofoon. En nu hoort de saxofoon er helemaal bij. Ik heb steeds gezegd dat je ook elektronica en computers moet gebruiken, net zoals gitaar of andere door mensen bedachte instrumenten. Vandaar dat vanavond ook een dj deel uitmaakte van de band."

Bill Bruford: boeiende ontmoeting drum-piano. foto: Rob Mols
Op zondagmiddag zorgde de alweer ongewone combinatie piano/synthesizer en drums voor een nieuw hoogtepunt van deze Music Meeting. Het concert, dat terecht met een staande ovatie werd beloond, was een verkenning van alle mogelijke vormen van samenspel. Sterk in sfeer wisselende klanken boeiden de toehoorder: soms stuwend en energiek, dan weer ingetogen en verstild. Pianist Michiel Borstlap en oud Yes-drummer Bill Bruford excelleerden in de stukken die de eerste speciaal voor deze middag schreef op verzoek van de NPS. Gevraagd of hij de staande ovatie had verwacht, zegt Borstlap: "Daar ben je niet zo mee bezig. Je moet zo ontzettend goed opletten. Als je muziek maakt gaan alle radertjes in je hoofd op volle toeren." Het project krijgt mogelijk een vervolg met een optreden in Georgië.


Hutspot

Daags na het festival blikt organisator Wim Westerveld redelijk tevreden terug. "In het algemeen vond ik vooral de sfeer op de zaterdagavond heel aangenaam. Tot de hoogtepunten reken ik de optredens van Turqumstances en Béla Fleck. Bij de laatste hadden we ook het geluk dat het geluid heel goed klonk. Dit was mede te danken aan de technicus die de groep al tien jaar kent.
Eigenlijk is De Vereeniging niet geschikt voor versterkte muziek. De ruimte is te hoog en daardoor ontstaat er galm. Het geluid wordt één grote hutspot. Het doek dat we speciaal hadden opgehangen om dit te voorkomen, hielp maar een beetje. Maar je gaat dan hooguit van een 5 naar een 6 min. Zo was ik niet tevreden over het geluid bij ¡Club ...mm!" Gevraagd naar zijn toekomstplannen met de Music Meeting, vertelt Westerveld dat de organisatie nadenkt over andere locaties. "We vragen ons af: komt het concept van het festival nog tot zijn recht in De Vereeniging en de Stadsschouwburg? Door jaar in jaar uit die gebouwen te gebruiken, kan er misschien een soort metaalmoeheid ontstaan bij het publiek. Aan de andere kant kun je stellen: 'never change a winning team'. Dat is ongeveer de discussie die we nu voeren." Trok de eerste Music Meeting zo�n negenhonderd bezoekers, dit jaar kwam de teller op ongeveer vierduizend. "Wij trekken een geïnteresseerd publiek, dat wil luisteren naar live-muziek en dat zich wil laten verrassen. Voor de toekomst is het belangrijk dat we ook jonge mensen aantrekken. Daarom hebben we ¡Club...mm! bedacht. Gelukkig was er nu ook op de zaterdag een jong publiek. Het gaat de goede kant op", stelt Westerveld.

Al met al is de programmering erin geslaagd een rijk en divers aanbod te scheppen. De 'avonturiers, fijnproevers en goudzoekers' waarop het festival zich richt, konden tevreden naar huis gaan na een afwisselend en verrassend muziekweekend. Zolang de Music Meeting aan zoveel fascinerende muzikale ontwikkelingen onderdak blijft bieden, hoeft het festival niet te vrezen voor zijn bestaansrecht als gerespecteerd podium voor wereldmuziek.


<< terug naar boven