De voorkant
De voorpagina is dit nummer ontworpen door Godfried Verstegen. Deze graficus is vooral bekend als hoofdorganisator van de Valkhof Affaire. Hij stelt vast dat het woord 'Vierdaagse' op 24.500 websites voorkomt. Zijn motto: Iedereen zijn eigen Vierdaagsefeestje. Of je nu van Frans Bauer houdt of van Mambo Kurt. Dat geldt voor zowel de 40.000 lopers als de 300.000 feestgangers.

> Op welke plekken in de
stad is de Stadskrant altijd gratis op te halen?

Reageren kan op het forum, maar ook via [email protected]; reacties op de site kunnen naar de webmaster (zie colofon voor postadres van de Stadskrant).

De foto's die in de Stadskrant worden gepubliceerd, zijn tegen een financiële vergoeding, na te bestellen.
Indien u hiervoor belangstelling heeft, kunt u contact opnemen met het kantoor van de Nijmeegse Stadskrant.

 

 

foto's: Ton Gelsing

Uitgeprocedeerd in Nijmegen
Wanneer is een geval schrijnend?

Zolang een vluchteling in Nederland in zijn eerste asielprocedure zit, zorgt het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) voor opvang en huisvesting. Daarna moet de asielzoeker zich zelf zien te redden. Voor hen zijn er de Nijmeegse stichtingen GAST en Stichting Noodopvang Vluchtelingen (SNOV). �Het is alsof de asielzoeker als een indringer van het gebouw Nederland wordt gezien die er weer uit moet � hoe en waarheen maakt de instanties niet uit�, zegt Frans Houtbeckers van stichting GAST.

door Marion Staakman

Zorgde voorheen de overheid en de marechaussee voor het terugbegeleiden van uitgeprocedeerde asielzoekers, vandaag de dag vindt de overheid het hun eigen verantwoordelijkheid om Nederland te verlaten. De SNOV springt deze mensen bij met een leefgeld van 160 euro per maand voor de eerste levensbehoeften mits er nog mogelijkheden liggen voor de asielzoeker.

Dit kan bijvoorbeeld gaan om een kans op een tweede procedure vanwege medische of humanitaire redenen. Daarnaast kan een asielzoeker soms door tegenwerking van de ambassade of het ontbreken van papieren niet terugkeren naar het land van herkomst. �Voor een lokale overheid is de beleidsruimte om asielzoekers hulp te bieden klein,� aldus gemeentevoorlichter Arjan Kuil. �Via de SNOV heeft de gemeente Nijmegen slechts een kleine mogelijkheid een deel van de asielzoekers die niet meer in het asielzoekerscentrum terechtkunnen, te helpen�. De SNOV laat zich namelijk niet in met illegale praktijken en beperkt zich tot asielzoekers die een dossier van Vluchtelingenwerk Nederland hebben.

Daardoor kan de gemeente de SNOV steunen met een jaarlijks naar behoefte vast te stellen bedrag. Het afgelopen jaar bedroeg dit iets minder dan 50.000 euro. De stichting GAST die zich ontfermt over alle andere vluchtelingen zonder dak of werk, heeft alleen inkomsten uit schenkingen.Toen begin dit jaar voormalig minister Nawijn (LPF) liet weten dat hij schrijnende gevallen een verblijfsvergunning wilde verstrekken, stroomden duizenden brieven binnen, ook uit Nijmegen. �Als je zo�n brief hebt geschreven, krijg je een ontvangstbewijs. En zolang zo�n zogenaamde �Nawijnbrief� in behandeling is, kan het COA iemand niet op straat zetten�, aldus Marjolein Schoenmakers van de SNOV.

Dorpsoudste

Maar wat is schrijnend? Schoenmakers vertelt over een gezin uit Kongo dat in 1995 in Nederland kwam en in 1997 was uitgeprocedeerd. Sindsdien woont het echtpaar met twee kinderen op ��n kamer ergens in Nijmegen. Het derde kind laat niet lang meer op zich wachten. Omdat er een verzoek loopt om te worden toegelaten op humanitaire gronden kreeg het gezin het afgelopen jaar steun van de SNOV. De Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) reageert niet op de verzoeken en zo suddert het uitzichtloze wachten van dit gezin voort. Misschien wordt hun op grond van de driejarentermijn voor procedures bij de IND een verblijfsvergunning wordt gegund. Maar zeker is het niet. En teruggaan naar Kongo is geen optie omdat je leven daar in gevaar is.

Frans Houtbeckers van stichting GAST komt regelmatig in contact met dakloze asielzoekers, onder wie soms gezinnen met kinderen, die noodgedwongen overnachten op het station of in het Kronenburgerpark. Alleenstaande kinderen bevinden zich daar niet onder, zegt hij. Want als de IND en het COA geen ouders of verantwoordelijke opvoeders kunnen vinden in het land van herkomst hebben alleenstaande minderjarige asielzoekers (ama�s) tot hun achttiende een Nederlandse voogd, recht op onderdak en eventueel een opleiding.

Houtbeckers merkt op dat de afgelopen jaren het overheidsbeleid steeds strakker werd. Een aantal jaar geleden kon een ama zelfstandig wonen op een asielzoekerscentrum of begeleid in een woongroep. Tegenwoordig worden minderjarigen ondergebracht in kampen. Bovendien is het vinden van een verantwoordelijke opvoeder in het land van herkomst relatief eenvoudig geworden omdat volgens Houtbeckers �verantwoordelijk� een rekbaar begrip is: in het geboortedorp loopt altijd wel een dorpsoudste rond.

�Instanties als COA en IND zijn technisch en politiek zeer goed op de hoogte, maar raadplegen selectieve bronnen en schieten daardoor cultureel en humanitair nogal tekort.� Houtbeckers beschrijft de situatie van een uitgeprocedeerde Angolese met twee kleine kinderen. Na een lang verblijf in de Pauluskerk in Rotterdam hoopte zij in Nijmegen betere leefomstandigheden te vinden. Echter ook in Nijmegen heeft zij geen recht op opvang. Na een zwerftocht boden kennissen in Nijmegen tijdelijk onderdak. Die tijdelijke opvang duurt nu al bijna een half jaar. Twee gezinnen in een eengezinshuis. Geen inkomsten.

De uitspraak van de rechter is al meerdere malen uitgesteld. Het geld van stichting GAST is op. De Angolese heeft, als er niet snel iets gebeurt, binnenkort geen alternatieven meer en staat op straat. Zowel Schoenmakers als Houtbeckers voorziet een aantal drastische ontwikkelingen voor de nabije toekomst. Zoals het strafbaar stellen van hulpverlening aan uitgeprocedeerden om de keten van hulpverlenende instanties te doorbreken en de komst van opvangkampen voor uitgeprocedeerden. Maar misschien is de beste tactiek voor de overheid het schrappen van het woord schrijnend uit de woordenboeken.