Een multiculturele samenleving is slechts een kwestie van integratie, vinden de meeste Nederlanders. Wat houdt het begrip echter in voor mensen die het krijgen opgelegd? ‘A salaam’, een onafhankelijk Marokkaans jongerenproject, organiseerde hierover vorige maand een drukbezocht lagerhuisdebat in het Kolpinghuis. Gevoeligheden als het behoud van identiteit en het krijgen en tonen van respect zorgden voor een boeiende discussie.

door Marije Weeink

‘A salaam’ is ontstaan vanuit het besef onder Marokkaanse jongeren dat het deels aan hen is om de negatieve beeldvorming zoals die in de media naar voren komt, tegen te gaan. Onder begeleiding van welzijnsstichting Tandem en in samenwerking met reeds bestaande Marokkaanse initiatieven vormen de jongeren sinds kort een onafhankelijk Marokkaans jongerenproject. Voorzitter Mohsinne Ouchen: “De naam ‘A salaam’ betekent vrede. En dat is wat wij willen: op vreedzame wijze onderlinge communicatie tot stand brengen en mensen bewustmaken van onze problematiek”.

foto's bij dit artikel: Art Wubben

Met een lagerhuisdebat over integratie trad de organisatie voor het eerst naar buiten. Dat het onderwerp leeft, bleek uit de afgeladen zaal in het Kolpinghuis, waar allochtone en autochtone jongeren discussieerden aan de hand van een tweetal stellingen. “Het Marokkaanse identiteitsbesef belemmert de integratie”, was de eerste stelling. Hiermee opende Leon de Haan, hoogleraar ontwikkelingsstudies en leider van de discussie, het debat. Even later stonden de panelleden, bestaande uit Nederlandse en Marokkaanse jongeren, in de rij voor de microfoon. Al snel werd duidelijk dat behoud van identiteit bij velen voor integratie gaat. “Weet waar je vandaan komt, wie je bent en waar je naartoe wilt” en “Ken je roots”, zijn veelgehoorde uitspraken. Tegenstanders zien echter geen noodzaak om de eigen cultuur te verkiezen boven de Nederlandse cultuur. Openstaan met behoud van identiteit biedt mogelijkheden tot verrijking, menen zij.

Moeilijkheden ontstonden bij de discussie over taal en opvoeding. Welke taal moet voorgaan? En in hoeverre moet een kind waarden en normen van de Nederlandse cultuur overnemen of buitensluiten? Duidelijk werd dat het begrip integratie geen duidelijke definitie kent. Moet je je gewoon aan de regels houden? Of houdt integratie in dat je de Nederlandse cultuur overneemt en je eigen cultuur loslaat? Geluiden van instemming stegen op toen acceptatie van en respect voor beide culturen van wezenlijk belang werden genoemd. Op creatieve wijze besloten de deelnemers dat acceptatie en respect een samenspel is waarmee het begrip integratie pas betekenis krijgt.

Feestelijk

De tweede stelling luidde: “Vanwege gebrek aan respect van de Nederlanders voor moslims kan integratie moeilijk totstandkomen”. Meteen zette een Nederlands meisje een andere toon in. Volgens haar betreft het geen gebrek aan respect, maar angst, voortkomend uit onwetendheid over de islam. Dat de media, vaak de enige informatiebron, het geloof merendeels op negatieve wijze belichten met woorden als ‘terroristisch’ en ‘fundamentalistisch’ werd door de aanwezigen beaamd. Met klem maakten enkele Marokkaanse jongeren op hun beurt duidelijk dat de islam het terrorisme in principe niet toestaat. Voor hen biedt het geloof juist een goede leerweg in het leven.

Toch blijft het een probleem dat je moeilijk respect kunt verwachten als je elkaars geloof niet kent, zo kwam naar voren. Wethouder Lenie Scholten die deze avond ook bezocht, merkte op dat een goede uitleg van moslims vaak de eerste stap tot acceptatie kan inhouden. Andersom is de mogelijkheid tot het beleven van geloof, zoals het aanbieden van momenten voor gebed op de werkplek, voor Marokkaanse jongeren een eerste stap tot acceptatie en een teken van respect vanuit de Nederlandse cultuur. Wie zich geaccepteerd voelt, krijgt immers de ruimte om zichzelf te zijn.

Al met al leverde de avond geen directe antwoorden op de twee stellingen. Maar door groepen jongeren met elkaar het gesprek aan te laten gaan, heeft de organisatie echter haar doel bereikt. Het avondprogramma met live- muziek van de Marokkaanse band Arabesque, stand-upcomedy van Rachid en overig Marokkaans talent op het gebied van zang en poëzie, bood daarnaast de nodige ontspanning en gaf het ‘vreedzame’ karakter van de dialoog een feestelijke invulling. Volledig geïntegreerd waagden autochtone Nederlanders zich na afloop aan een dansje op de opzwepende muziek, blij verrast door de uitbundigheid van de Marokkaanse gemeenschap.

Vanaf september worden er nieuwe thema-avonden gehouden.
Voor verdere informatie zie:
www.asalaam.nl