"Het optreden van de politie vormt een aantasting van de openbare orde en veiligheid", zo stelden de fractievoorzitters Wouter van Eck van GroenLinks en Hans van Hooft junior van de SP in schriftelijke vragen aan burgemeester Guusje ter Horst.

Aanleiding is het forse politieoptreden tijdens de demonstratie van 18 december tegen het beleid van Balkenende. De complete demonstratie werd in een fuik gedreven en gewelddadig verstoord om twee deelnemers te arresteren die een gebiedsontzegging hadden. Terwijl niemand meer een kant opkon, reden agenten te paard door de groep en het winkelpubliek heen. Nietsver-moedende mensen werden tegen de grond gegooid en enkelen liepen verwondingen op, zoals een gekneusde oogkas door een wapenstok en een kwetsuur aan de voet door een paardenhoef.

Het centrumverbod dat de politie bij die twee personen met alle macht wilde afdwingen, was opgelegd vanwege hun aanwezigheid bij een actie op de Internationale Niet-Winkeldag op 29 november vorig jaar. Een groep ludieke actievoerders wilde dat luister bijzetten met een alternatieve 'weggeefwinkel' in een leegstaand pand in de Marikenstraat. Hiervoor werd het slot van de winkeldeur geforceerd. Hoewel van tevoren op de hoogte gesteld dat het pand op het eind van de dag weer werd verlaten, reageerde de politie alsof een revolutie in de kiem moest worden gesmoord. Binnen een halfuur werden elf aanwezigen - door de Gelderlander steevast aangeduid als 'krakers' - opgepakt en drie dagen vastgehouden. Twee Nijmegenaren met de Schotse nationaliteit werden op het vliegtuig gezet en de overige betrokkenen kregen een centrumverbod voor twaalf weken.

Inmiddels hebben achtereenvolgens de bestuursrechter, de vreemdelingenrechter en de politierechter geoordeeld dat er geen sprake was van een dreigende verstoring van de openbare orde en het centrumverbod een overdreven maatregel is. Over de behandeling van de Schotten die al negen jaar in Nijmegen wonen en werken, oordeelde de rechtbank dat die "van meet af aan onrechtmatig" was en werd de Nederlandse staat tot een schadevergoeding veroordeeld. Opvallend is dat de bestuursrechter zich afvraagt of de zware bevoegdheid van een langdurige verblijfsontzegging wel aan de politie mag worden overgelaten. Daarmee geeft de rechter een signaal af dat er te gemakkelijk mee wordt omgesprongen.

In Nijmegen deelt de politie ongeveer vijfhonderd gebiedsontzeggingen per jaar uit, terwijl in een vergelijkbare stad als Groningen de teller op twintig blijft steken. Burgemeester en politie nemen hier dus wel heel veel ruimte om burgers beperkingen op te leggen. Feitelijk legt de politie naar eigen inzicht straffen op. Dit valt moeilijk te rijmen met het beginsel van de democratische rechtstaat dat sancties juist op onafhankelijke rechtspraak zijn gebaseerd.