Waar blijven de Duitsers?

Reageer op dit artikel in het forum

GroenLinks is de enige Nijmeegse partij met een evenredig aantal allochtonen op de kieslijst. Verder staan de dun gezaaide troetelturken, alibi-ali's, en sorry-surinamers op meestal onverkiesbare plaatsen. Duitsers, de grootste minderheidsgroepering van Nijmegen, schitteren door politieke afwezigheid.

door Gijs van Hengstum

In Nijmegen wonen 35.000 allochtonen. Hiervan zullen er waarschijnlijk maar drie in de gemeenteraad komen. GroenLinks heeft de Somalische Ali Fatma en de Antilliaanse Stella de Windt in de hogere regionen van haar kieslijst zweven. Bij de VVD staat de Surinaamse Cecilia Kuwhael op een verkiesbare vierde plaats. Van de overige partijen hebben PVDA, D66, Nijmegen Nu, Verenigde Seniorenpartij, Christen Unie, en eenmanspartij Splinter een puur Nederlandse kieslijst. Met deze ondervertegenwoordiging van allochtonen blijven de Nijmeegse partijen opnieuw achter bij andere lokale collega's.

Een 'Verenigde Allochtonenpartij Nijmegen' zou bij volledige vertegenwoordiging van haar achterban ruim acht raadszetels veroveren. In het gemeentelijk pluche zouden onder andere een Turk, een Marokkaan, een Indonesiër, en verrassend genoeg twee Duitsers kunnen plaatsnemen. Want onze oosterburen vormen met bijna zevenduizend inwoners de grootste minderheidsgroepering van Nijmegen. Toch zullen er, net als de afgelopen vijftig jaar, geen Duitsers aan te pas komen in de Nijmeegse politiek.

De vrees voor een allochtone ondermijning van de eigen machtsbasis leidt bij veel partijen tot intolerantie, meent politicoloog Jean Tillie. Volgens de auteur van het boek 'de etnische stem' is de multiculturele paniek uitgebroken toen allochtonen hun eigen achterban begonnen te mobiliseren, om zo met voorkeursstemmen in de raad te komen. Niet zo vreemd. Zo stemt van alle Turkse kiezers 83% Turks, en kiest de helft van alle Antillianen en Marokkanen eigen volk eerst. 'Duwallochtoon' Ahmed Rhaouti van Stadspartij Leefbaar Nijmegen zou lijsttrekker Van Zijll nog van haar (enige) zetel kunnen beroven. Door dergelijke angsten is de verallochtonisering van de bestaande partijen volledig tot stilstand gekomen; een proces waarin Nijmegen toch al achter liep.

Lijsttrekker Michiel Hulsekorte van de Verenigde Seniorenpartij Nijmegen beweert de allochtone massa's niet te vrezen. Sterker nog; hij heeft ze juist uitgenodigd. Hulsekorte: "Ik heb diverse gesprekken met allochtonen gehad. Maar als het erop aankomt, haken ze af. Zodra ze een handtekening op een formulier moeten zetten, willen ze niet meer." Een teleurstelling. Ook omdat andere partijen allochtonen puur als stemmentrekker gebruiken - namen wil Hulsekorte niet noemen. In ieder geval moeten de Nijmeegse allochtonen 'absoluut' geen eigen partij oprichten, meent de vertegenwoordiger van het oudere bevolkingsdeel. "Dan zouden ze toch weer apart zijn, terwijl wij juist willen integreren. Zij moeten zich toch aanpassen aan onze cultuur." Ook (oudere) Duitsers zouden van harte welkom zijn bij de seniorenpartij.

"Ik weiger te zoeken naar allochtonen, invaliden en homoseksuelen om stemmen te winnen", vertelt Ben van Hees, lijsttrekker van de nieuwkomer Nijmegen Nu. En al woont Van Hees in de 'Turkse' wijk Bottendaal, bij de oprichting van zijn wijkpartij bleven allochtone aanmeldingen uit. Een kwestie van groei, meent de lijsttrekker. Want als democratische partij ziet hij geen reden om buitenlanders uit te sluiten. Iedereen mag zich kandidaat stellen voor de ledenlijst. Ook Duitsers. Al komt er misschien wel een veiligheidsmarge van een half jaar lidmaatschap, om de beruchte 'overvaltechnieken te voorkomen'. Van Hees vreest dat een Verenigde Allochtonenpartij geen succes zou worden. "Zonder te willen generaliseren, maar als er iemand discrimineert, zijn het wel allochtonen onderling."

"Duitser vallen nauwelijks op. Ze leren onze taal makkelijk en hebben over het algemeen goede banen", vertelt Mira Peeters-Bijlsma. Haar bij het Centrum voor Duitslandstudies verrichtte promotieonderzoek betrof de Duitse gemeenschap in Nederland. Het ontbreken van Duitsers in de lokale politiek wijt Peeters aan hun recente politieke betrokkenheid - tot ruim tien jaar geleden mochten allochtonen niet stemmen. Aangezien de Duitse politiek veel weg heeft van de Nederlandse, denkt ze dat Duitsers zich uitstekend in de bestaande partijen kunnen vinden. Al hebben ze zeker specifieke belangen. Peeters: "Je hebt wel geen paspoort meer nodig, maar qua bureaucratie en rompslomp bestaat de grens nog steeds. Duitsers zouden graag makkelijker de grens over kunnen voor bijvoorbeeld hun werk of inkopen."